ก่อนผ่าตัด หลายคนกังวลสองเรื่องพร้อมกัน คือกลัวเจ็บระหว่างทำและกลัวไม่ตื่นหลังได้รับยาสลบ บางคนจึงอยากเลือกยาชาไว้ก่อน ขณะที่บางคนอยากหลับตลอดโดยไม่รับรู้อะไรเลย ความรู้สึกเหล่านี้ควรพูดคุยกับทีมรักษาได้ เพราะการเลือกวิธีระงับความรู้สึกต้องดูทั้งการผ่าตัด สุขภาพและความต้องการของคนไข้ ยาชากับยาสลบต่างกันที่บริเวณและระดับการรับรู้ที่ต้องการควบคุม แต่ไม่ได้มีแค่สองทางเลือก และไม่ควรตัดสินความปลอดภัยจากคำว่าเบาหรือแรงเพียงอย่างเดียว บทความนี้อธิบายสิ่งที่จะพบก่อน ระหว่างและหลังทำ เพื่อให้เตรียมตัวและถามคำถามได้ตรงจุด ยาชาเฉพาะที่คืออะไร ยาชาเฉพาะที่ช่วยให้บริเวณหนึ่งไม่รับความเจ็บปวด โดยทั่วไปคนไข้ยังรู้สึกตัวและพูดคุยได้ อาจใช้เป็นยาทา สเปรย์หรือฉีดตามตำแหน่งและชนิดหัตถการ กลไกสำคัญคือขัดขวางการส่งสัญญาณปวดจากเส้นประสาท [1] การชาไม่ได้หมายความว่าทุกความรู้สึกจะหายทั้งหมด อาจยังรู้สึกสัมผัส แรงกดหรือการขยับได้ แต่ถ้าเจ็บแปลบหรือเจ็บระหว่างทำควรบอก

พอใกล้ถึงวันศัลยกรรม หลายคนเริ่มกังวลว่าต้องตรวจเลือด เอกซเรย์ปอด หรือตรวจหัวใจให้ครบแค่ไหน บางคนสุขภาพแข็งแรงจึงสงสัยว่าทำไมยังต้องพบแพทย์ก่อนผ่าตัด ขณะที่บางคนมีโรคประจำตัวและกลัวว่าผลตรวจผิดปกติเพียงค่าเดียวจะทำให้ผ่าตัดไม่ได้ ความกังวลเหล่านี้เป็นเรื่องที่พูดคุยกับทีมรักษาได้ตั้งแต่วันปรึกษา การเตรียมตัวก่อนศัลยกรรมเริ่มจากการประเมินสุขภาพและความเสี่ยงของการผ่าตัด แล้วเลือกตรวจเท่าที่มีเหตุผลสำหรับเรา การตรวจมากที่สุดไม่ได้แปลว่าปลอดภัยที่สุด และผลตรวจปกติไม่ได้รับประกันว่าจะไม่มีภาวะแทรกซ้อน สิ่งสำคัญคือทีมรักษารู้ข้อมูลครบ นำผลไปวางแผนได้ และเราเข้าใจวิธีเตรียมตัวกับการดูแลต่อหลังกลับบ้าน ทำไมต้องประเมินก่อนผ่าตัด แม้จะเป็นศัลยกรรมความงาม ศัลยกรรมที่ทำเพื่อเปลี่ยนรูปลักษณ์ยังเป็นการผ่าตัด มีแผล การเสียเลือด และอาจใช้ยาชา ยาระงับความรู้สึก หรือยาสลบ การประเมินล่วงหน้าช่วยค้นหาปัญหาที่ควรจัดการก่อน เช่น โรคเดิมที่ยังควบคุมไม่ดี